समिटर समिटमा सगरमाथा संरक्षणका चुनौती र सुधारका उपायमाथि व्यापक छलफल

समिटर समिटको अवसरमा काठमाडौँमा आयोजित शिखर सम्मेलनमा विश्वप्रसिद्ध सगरमाथा क्षेत्रका विविध समस्याहरु र समाधानका उपायमाथि व्यापक छलफल गरिएको छ। सहभागीहरुले विगतका अनुभव, वर्तमान अवस्था र भविष्यको सम्भावनालाई केन्द्रमा राखी गहन बहस गरेका छन्।

सम्मेलनमा सगरमाथा क्षेत्रमा बढ्दो फोहोरमैलाको समस्या विशेष चर्चाको विषय बन्यो। हालसम्म दुई चरणमा फोहोर संकलन र व्यवस्थापनका अभियान सञ्चालन भए तापनि पूर्ण रूपमा समाधान नभएकोमा सरोकारवालाले चिन्ता व्यक्त गरे। सहभागीहरुले फोहोर नियन्त्रणका लागि कडा नीति–नियम आवश्यक रहेको बताउँदै, आरोहीहरुले आफ्नो फोहोर आफैं फर्काएर ल्याउने व्यवस्था गर्नुपर्नेमा जोड दिए।

कार्यक्रममा सगरमाथा क्षेत्रको भीडभाड र आरोहणको सजिलो पहुँचसमेत उठाइएको थियो। विगतमा तेञ्जिङ नोर्गेले चढेको कठिन सगरमाथा अहिले तुलनात्मक रूपमा सजिलो भएको र अभ्यासबिनै आरोहण गर्न चाहनेहरुको संख्या बढ्दो रहेको बताइयो। शेर्पा गाइडहरुप्रति निर्भरता बढ्दै गएकाले पनि सगरमाथाको गम्भीरता घटिरहेकोप्रति चिन्ता व्यक्त गरियो।

नेपाल सरकार हाल पर्वतारोहणसम्बन्धी ऐन तथा नियममा संशोधनको प्रक्रियामा रहेको र त्यसका लागि सुझाव आमन्त्रण गरिरहेको जानकारी दिइयो। प्रस्तावित संशोधन संसदको माथिल्लो सदनमा दर्ता भइसकेको र मन्त्रिपरिषदमा छलफलको चरणमा पुगेको जनाइएको छ।

कार्यक्रममा विभिन्न देशका अनुभवी पर्वतारोहीहरुको अनुभव सुनिने मौका मिल्यो। आठ हजार मिटरभन्दा माथिको सफल आरोहण गर्ने फ्रेञ्च आरोही मौरिस हर्जोग र पियर माजोसँगको भेट र सम्मान कार्यक्रमका प्रसंग पनि स्मरण गरियो।

सम्मेलनमा उल्लेख गरिएका ऐतिहासिक आरोहण, कीर्तिमानी आरोहीहरुको चर्चा र डोपिङजस्ता नकारात्मक प्रवृत्तिप्रति सचेत गराइएको थियो। बिना अक्सिजन आरोहणदेखि एकै सिजनमा तीन पटक सगरमाथा चढ्ने महिला आरोहीसम्मका प्रयासको सराहना गरिँदै, सगरमाथा आरोहणको गरिमालाई कायम राख्न सचेत रहन आग्रह गरिएको थियो।

कार्यक्रमको समापनमा सहभागी सबैको निरन्तर सहभागिता र उत्साहप्रति आभार प्रकट गर्दै, सगरमाथा क्षेत्रको संरक्षण, व्यवस्थित व्यवस्थापन, अन्तर्राष्ट्रियकरण र सन्तुलित पर्यटन विकासमा सबै पक्षले हातेमालो गर्नुपर्नेमा जोड दिइयो।